maandag 8 maart 2010

Wat kost een architect?

Gewetensvraag: Moet je als architect je tarieven publiceren? Mensen die willen bouwen lijken zich nauwelijks bewust van het kostenplaatje van een architect en hebben al helemaal geen idee wat we precies doen behalve even dat tekeningetje maken. Onze prijs zal ongetwijfeld mensen afschrikken.

Architecten zijn toch ook nergens voor nodig. Alleen maar lastig en overbodig duur. Een goede aannemer trekt gewoon zo even zijn catalogus open en die hele architect is er meteen uit bezuinigd. Klopt. Kunnen we niet tegen opboxen.

Creativiteit kost ons tijd en energie, en om een gewenst kwaliteitsniveau te behalen gaat er een sloot werk in de technische uitwerking zitten.

Onze dienstverlening zal niet voor iedereen een zinnige of vanzelfsprekende investering betekenen. En het zal voor velen financieel onbereikbaar blijken. Een architect kost doorgaans zo'n 6 tot 12% van de ruwbouwkosten, afhankelijk van de grootte en complexiteit van de opdracht. Maar alles richting die 12% is voor ons vooralsnog een fabelachtig tarief.

Terug naar de gewetensvraag.
Architects are pretty much high-class whores. We can turn down projects the way they can turn down some clients, but we've both got to say yes to someone if we want to stay in business.
Philip Johnson

Helaas bevinden we ons niet in de luxeposite om opdrachten af te wijzen, maar het blootgeven van het honorarium voelt toch een beetje als banale prostitutie. Een beetje schreeuwen als een viswijf marktkoopman om ons lichaam te verkopen, onze ziel te verkopen onze diensten aan te smeren.

Maar in de huidige tijd kan helderheid en transparantie ook als pluspunt ervaren worden: we zitten ongeveer op 7% en daar werken we hard voor!

Nu rest nog de vraag of het zinnig is om met bedragen te gooien, of dat we onze ruiten dan ingooien en mensen bij voorbaat al in de klauwen van de catalogusbouwer drijven.

dinsdag 9 februari 2010

famous quotes

Architecten kramen veel onzin uit. Dat krijg je nou eenmaal van een combinatie van techniek en maatschappij. De één orakelt allerlei politiek geneuzel, de ander vervalt in grootheidswaanzin. Plus het levert een scala aan rake maatschappelijke observaties op. Gejaagd en verzameld:

mijn favoriet:

Lesser artists borrow, great artists steal.
Igor Stravinsky [1882 - 1971]

enkele wijsheden:

A doctor can bury his mistakes but an architect can only advise his clients to plant vines - so they should go as far as possible from home to build thier first buildings.
Frank Lloyd Wright [1867 - 1959]
Early in life I had to choose between honest arrogance and hypocritical humility. I chose the former and have seen no reason to change.
Frank Lloyd Wright [1867 - 1959]
Specialists are people who always repeat the same mistakes.
Walter Gropius [1883 - 1969]
Form follows profit is the aesthetic principle of our times.
Richard Rogers [1933 - ]
Architects are pretty much high-class whores. We can turn down projects the way they can turn down some clients, but we've both got to say yes to someone if we want to stay in business.
Philip Johnson [1906 - 2005]

leuk / knipoog

An architect's most useful tools are an eraser at the drafting board, and a wrecking bar at the site.
Frank Lloyd Wright [1867 - 1959]
Well, now that he's finished one building, he (Le Corbusier) 'll go write four books about it.
Frank Lloyd Wright [1867 - 1959]
A hundred times have I thought New York is a catastrophe and 50 times: It is a beautiful catastrophe.
Le Corbusier [1887 - 1965]
Architecture is the art of how to waste space.
Philip Johnson [1906 - 2005]
I hate vacations. If you can build buildings, why sit on the beach?
Philip Johnson [1906 - 2005]
Simply by not owning three medium-sized castles in Tuscany I have saved enough money in the last forty years on insurance premiums alone to buy a medium-sized castle in Tuscany.
Ludwig Mies van der Rohe [1886 - 1969]
You have to give this much to the Luftwaffe: when it knocked down our buildings it did not replace them with anything more offensive than rubble. We did that.
Charles, Prince Of Wales
Now there is one outstanding important fact regarding spaceship earth, and that is that no instruction book came with it.
R Buckminster Fuller [1895 - 1983]

verheven sentiment

Beauty: the adjustment of all parts proportionately so that one cannot add or subtract or change without impairing the harmony of the whole.
Leon Battista Alberti [1404 - 1472]
My house is my refuge, an emotional piece of architecture, not a cold piece of convenience.
Luis Barragan [1902 - 1988]
All architecture is shelter, all great architecture is the design of space that contains, cuddles, exalts, or stimulates the persons in that space.
Philip Johnson [1906 - 2005]
Every great architect is - necessarily - a great poet. He must be a great original interpreter of his time, his day, his age.
Frank Lloyd Wright [1867 - 1959]
The architect must be a prophet... a prophet in the true sense of the term... if he can't see at least ten years ahead don't call him an architect.
Frank Lloyd Wright [1867 - 1959]
When I'm working on a problem, I never think about beauty. I think only how to solve the problem. But when I have finished, if the solution is not beautiful, I know it is wrong.
R Buckminster Fuller [1895 - 1983]
Most of my advances were by mistake. You uncover what is when you get rid of what isn't.
R Buckminster Fuller [1895 - 1983]

speciaal voor ambtenaren

Bureaucrats: they are dead at 30 and buried at 60. They are like custard pies; you can't nail them to a wall.
Frank Lloyd Wright [1867 - 1959]
I'm all in favor of keeping dangerous weapons out of the hands of fools. Let's start with typewriters.
Frank Lloyd Wright [1867 - 1959]

bronnen

Als aanvulling op de waslijst hier het gros van de relevante vindplaatsen. Voor een beetje beroemde onzin kun je op redelijk wat plekken leuke verzamelingen vinden, en op nog veel meer sites staan halfslachtige verzamelingen.

De grootste verzameling kom ik tegen op Brainyquote, met zoekwoord architect of architecture.

Andere goede vindplaatsen zijn:
wat minder goede lijsten (minder uitgebreid en meer van hetzelfde):
Nederlandse varianten zijn er maar karig. Ik kom niet verder dan citaten.net.

Wikiquote (Engels) is er nog niet in het Nederlands en is is nog wat leeg in de architectuur afdeling. Individuele architecten zijn er eventueel wel te vinden, zoals Frank Lloyd Wright of een handjevol van Rem Koolhaas.

Zoeken op naam kan overal, maar overzichtslijsten met alleen architecten staan verder alleen op Brainyquote.com en timelessquotes.com.

zondag 31 januari 2010

jagen en verzamelen

Langzaam maar zeker begint dit blog vorm te krijgen. Ik verzamel onderwerpen met raakvlakken aan architectuur en ik beschrijf ik mijn vooruitgang als ondernemer en architect.

In de praktijk betekent dit dat ik misschien wel 10 of meer conceptberichten heb, terwijl er een paar weken geen enkel bericht gepost wordt.

Wat ondernemen betreft ligt het aan de tijd die bepaalde ontwikkelingen nodig hebben. Ik heb al tijden een post over het toetreden als vennoot in het bureau, maar komende week heeft de notaris de laatste stukken pas op orde, dus wie weet...

Verder heb ik door de jaren heen allerlei bookmarks verzameld van dingen die me interesseren, die ik langzaamaan groepeer en uitbreid, zodat ik er een post van kan maken. Omdat ik plaatjes wil laten zien mail ik altijd braaf naar alle webmasters voor toestemming om gezeik over rechten te voorkomen en het heeft als voordeel dat het weer een bezoeker, comment of misschien een link oplevert.

In de meeste gevallen duurt het dus even voordat ik overal vrijelijk plaatjes vandaan kan graaien.

Ik ga in ieder geval niet bloggen over algemeen dagelijks leven zoals de lange rij bij de bakker of het bijvoeren van de vogels. Behalve dan als er in de rij bij de bakker diepe filosofische architectuurbeschouwelijke gedachten in me opkwamen, of wanneer ik een geweldig vogelhuis tegenkom. Van die laatste heb ik geloof ik nog ergens foto's liggen...

donderdag 7 januari 2010

oud papier

Kilo's tijdschriften, vakbladen en productinformatie hebben zich de afgelopen jaren een weg naar het bureau gevonden. En die berg blijft maar groeien. Een soort omgekeerd "door de bomen het bos niet meer zien": in ons bos stikt het van de bomen, maar als we er eentje zoeken zijn we de weg kwijt.

Een deel is binnengekomen via abonnementen maar een groot deel wordt ons ongevraagd toegestuurd. Waarschijnlijk restpartijen die ons moeten kietelen om toch maar een abonnement te nemen. Wat betreft de productdocumentatie hebben we dik 90% al bij een vorige verhuizing (5 jaar geleden) in een container gekieperd. Productdocumentatie op papier is net zo nuttig als een nieuwe telefoongids: in plaats van de ouwe gooi je de nieuwe meteen weg, want je hebt internet (en de ouwe is bovendien vorig jaar al verwijderd).

Maar tijdschriften kunnen eventueel nog leuke en nuttige zaken bevatten en iets bruikbaars weggooien valt zwaar, dus iedere keer groeit die berg weer verder aan. Totdat we een halfjaar terug weer een verhuizing hadden naar het huidige kantoor. De oplossing: de meest ouwe troep zijn we gaan doorbladeren en alleen de relevante artikelen en bruikbare afbeeldingen zijn we eruit gaan scheuren. De grootste helft is toch advertentierommel en van de rest is misschien een tiende de moeite van het bewaren waard.

Zo vlak na nieuwjaar is altijd een mooie trigger om de bezem weer op te pakken, dus deze week hebben we het filteren weer opgepikt voor het restant. Nu gaan ook de recente jaargangen eraan! Het is alleen nog de kunst om op een later moment de "oogst" aan bewarenswaardig materiaal verder uit te splitsen in bruikbare categorieën zodat we er ook daadwerkelijk iets aan hebben... Misschien leuk voor volgend jaar.

vrijdag 25 december 2009

drukte en overdenkingen

Veel heen en weer gerend afgelopen dagen en nog de nodige uitstapjes voor de boeg, behalve vandaag (1e Kerstdag). M'n vriendin is naar d'r werk tot vannacht, ik zit thuis te bedenken wat er volgend jaar allemaal beter moet.

Dit jaar lijkt alles een beetje stil te hebben gestaan. Veel projecten staan in de wacht of gingen toch niet door en weinig nieuw werk binnengehaald. Toch lijkt er momenteel weer een beetje schot in te komen. Maar financieel was het allemaal bagger. Waarschijnlijk ben ik beter af met een uitkering, maar zomaar alles opgeven is geen optie.

Geen tijd om te treuren, afgelopen jaar is ook de basis gelegd voor betere tijden! Binnenkort zit ik met eerdergenoemde architect bij de notaris en krijg ik een belang in het bureau, zodat ik ook eindelijk met goed fatsoen naar buiten kan treden als onderdeel van dit bureau. Maar daarover later meer.

Enkele broodnodige projecten van het bureau zijn ten onder gegaan (dank aan gemeentelijke onwil) maar enkele anderen lijken uit de as te herrijzen. Daarnaast lijkt het alsof een klein internet-gerelateerd hobbyprojectje wat bijverdiensten op kan gaan leveren door het te koppelen aan onze standaard dienstverlening.

Een andere grote gebeurtenis van afgelopen jaar: de verhuizing van het kantoor. We zitten nu 2x zo klein, maar ruim genoeg voor 2 tot 4 man en voor de helft van het geld, wat voor ons een flinke besparing is. Dit houdt ook in dat we niet van plan zijn om flink uit te gaan breiden qua personeel. In het verleden hebben tot 6 man op de loonlijst van het bureau gestaan, maar het ophoesten van loonlasten is afgelopen tijd voor veel collega-bureaus dodelijk gebleken. Wij houden het op een netwerkje aan externe adviseurs en freelance krachten.

Verder probeer ik of ik vanaf februari als studentenbegeleider voor een dag in de week in het onderwijs aan de bak kan. Een beetje CV-building en het is wel een prettig idee om wat inkomenszekerheid te hebben, al is het maar voor een klein bedrag. Komende tijd zijn alle kleine beetjes aan privé-inkomsten mooi meegenomen.

zaterdag 12 december 2009

Origamic Architecture

Door mijn zoektocht naar paper models kwam ik op Papyromania terecht. Een soort van origamie voor gevorderden, ook als Origamic Architecture bekend.

Met Kerst voor de deur enorm handig als je twee vijf uur over een Kerstkaart wil doen! Maar geen nood, stuur er bijvoorbeeld eentje als e-card!

Links en rechts afbeeldingen van Tsjeerd Kuipers.
Hij heeft ook de nodige downloads op zijn site.

zaterdag 5 december 2009

Doe-Het-Zelf architectuur: papiermodellen

Vandaag Sinterklaas. Overal om me heen gezucht en gekreun van surprise bouwers. Voor iedereen die (zoals ik) gevrijwaard is van een surprise avond en onthouden is van wat knutselvreugde, hier wat links naar bezigheidstherapie met een saus van architectuur.

Check Papertoys.com:


Zin in een wolkenkrabber? Zie skyscrapermodels.us met bijvoorbeeld:


Voor wie zich echt verveelt, print eens wat leuks uit bij Canon:


En wat andere links voor gevorderden :

zondag 29 november 2009

Archilias enters the blogosphere...

Blog starten is één ding, blog wereldkundig maken (waarom? Daarom!) is een totaal andere tak van sport. Iets met links en backlinks, portals, directories vrienden maken met hoge PageRank-scoorders, feeds zaaien... En natuurlijk statistieken instellen. Ik moet wel kunnen zien of alles effect heeft!
Ik ben totaal gefascineerd over het feit dat het scoren van links me zo obsessief te pakken heeft gekregen. Ik kom zo helemaal niet meer aan berichten plaatsen toe!

Ik troost me met de gedachte dat ik de opgedane kennis weer toe kan passen in nieuwe initiatieven om de site van het bureau weer wat op te krikken in de zoekresultaten. Daarnaast is al dat internet-gedoe een leuke afleiding en afwisseling van mijn werk.

Ondertussen heb ik me uitstekend kunnen vermaken over alle sneue pogingen met 'goedbedoelde' adviezen over geld verdienen met bloggen (een en al spamlogs). Als ik mij correct heb laten informeren, loop ik binnenkort binnen. Ik hoef alleen maar iets van 500 bezoekers per dag ofzo te boeien met nuttige en vermakelijke artikelen. Ik denk dat ik er al 3 heb. Ikzelf, zo nu en dan m'n vriendin, en af en toe een verdwaalde internetter. (Dat ik van adSense niets substantieels hoef te verwachten weet ik van mijn zakelijke adSense account, maar ik heb er toch ook maar eentje privé aangemaakt voor Archilias, gewoon voor de zekerheid! Ik mik op drie à vier bier per jaar. Daar moet ik dan wel 10 jaar op wachten wil ik de uitkeringsgrens bereiken...)

Daarnaast ben ik ook diverse mirror-blogs (ook een soort van splog) tegengekomen, waarbij het halve archief in een gratis blogdienst gedumpt is met een paar regels van een post, gevolgd met de link naar de werkelijke post. En in sommige gevallen alleen maar een link naar een post. Erg onsportief.

Maar internet manipuleren blijft een leuke hobby, alleen jammer dat iedereen het lijkt te doen zodat ik extra mijn best zal moeten doen.

donderdag 26 november 2009

beurs

Aandelen? Geld kwijt? Bouwbeurs? Nee. De Taxi Expo 2009 in houten. Maar het meest beurs ben ik zelf.
62D3398JE53V


Voor wat bijverdiensten, en als vriendendienst, heb ik gisteren meegeholpen met het opbouwen van een beursstand. 7:45u de wekker. (Dodelijk. Normaal kom ik tegen negenen mijn bed uit.) 8.34u de trein gemist. (Ochtendspits op het station, ik was even vergeten dat het bestond. Is ook alweer meer dan 10 jaar geleden dat ik daar zelf als nog thuiswonend student tussenliep.) Treintje later, maakt niet uit. In Tilburg nog even meegeholpen om alles in de vrachtwagen te stouwen, vervolgens naar Houten.

maandag 23 november 2009

The Fountainhead en ik

Ik hou van boeken. Mijn boekenkast moet zeggen wie en wat ik ben (het samenstellen ervan is waarschijnlijk een lopend project tot aan mijn dood). Tot nu toe is er één roman in te vinden over een architect en zijn persoonlijke ontwikkeling: The Fountainhead van Ayn Rand. (aanvullende suggesties zijn welkom!)

De schrijfster beschouwt het boek als een poging om de ideale mens te beschrijven. Het leuke vind ik haar keuze voor de architect als personificering van haar uitwerking van deze ideale mens.

De hoofdpersoon is principieel en mogelijk idealistisch, maar ook trots (hoogmoedig) en fatalistisch: dusdanig volhardend dat de consequentie van zijn koppigheid zijn eigen ondergang kunnen betekenen. (Vergelijkbaar met Mackintosh en Sullivan, die geroemd worden om hun baanbrekende werk, maar er uiteindelijk geen droog brood aan overhielden)

De uitwerking zegt ook iets over mij: architect ben ik niet van negen tot vijf, maar vierentwintig uur per dag, zeven dagen in de week. Het is niet alleen een beroep, maar ook een toestand die mijn persoonlijkheid definieert. Het beheerst mijn kijk op de wereld, mijn manier van denken en de keuzes die ik maak.

Het is niet zo dat ik hoogdravende principes heb. In tegendeel, ik ben liever een luie donder! Mijn streven: Zo min mogelijk doen in zo veel mogelijk tijd. Let wel: een streven. Dit houdt ongeveer in dat ik eigenlijk 24 uur per dag ondernemer ben en continu op zoek ben naar manieren om dingen eenvoudiger voor mezelf te maken. Averechts effect dus.

Maar terug naar The Fountainhead. Ik ben mezelf beter gaan begrijpen door dit boek maar ik zie ook in dat het in wezen een sprookje is: opkomst, ondergang en herrijzenis van een held, een queeste naar erkenning, overwinning aan het einde. Niet weggelegd voor gewone stervelingen maar wel leuk om bij weg te dromen.

vrijdag 20 november 2009

het lange wachten

Succes komt niet zomaar aanwaaien. Net zomin als nieuwe opdrachten. In de huidige tendens van economische mineur lijken opdrachtgevers wel een uitstervend ras. Aan de andere kant, de concurrentie heeft het ook zwaar en veel architectenbureau's lijken niet bestand tegen de crisis.

Zijn wij dat wel? Ik zal bekennen dat ik een onverbeterlijke optimist ben, maar wel op een bescheiden manier. Uitzichtloze situaties zal ik altijd te lijf gaan met een "komt allemaal wel goed" instelling. Bij tegenslag kies ik voor actie!

Maar welke actie? Website, huisstijl, portfolio en dergelijke trivia zitten wel goed. Ontwerptalent is godzijdank ook aanwezig. Waar het bij ons op stukloopt is de bereidheid van particulieren en bedrijven om in huisvesting te investeren. Nou ja, misschien willen ze wel, maar achter de schermen zijn het de banken die de dienst uitmaken, en die laten momenteel nauwelijks meer iets toe. Tegen een falende geldstroom kunnen wij niet opboksen, dus dan maar duimendraaien?...

Tijd over dus om nieuwe essentiele talenten te ontwikkelen: netwerken, commercieel denken en bluf! dat zijn de zaken waar we nog te weinig kaas van hebben gegeten. Het zijn ook precies de zaken die me niet in het bloed zitten, dus dat kan nog leuk worden... Had ik maar een vak geleerd. Verwarmingsmonteur ofzo, die komt de winter wel door! Maar nee, ik ben kunstenaar. Nu mijn kunstje nog verkopen.
Komt wel goed...

woensdag 18 november 2009

vooringenomen theatrale zelfbaatzuchtige zelfingenomenheid


Wut? Juist ja. To blog or not to blog, wie schrijft die blijft, etc.
Bloggen is jezelf in de etalage zetten. Een nietsvermoedende lezer opzadelen met je eigen beslommeringen en daar erg interessant over doen. Plus de ijdele hoop dat je er zó goed in bent dat uitgevers in de rij staan voor je (auto)biografie.

Dit bedacht ik me toen mijn vriendin hier een scherpe opmerking danwel kritische kanttekening over maakte. Waarschijnlijk heeft ze gelijk en klopt het bovenstaande, maar dat weerhoud me er niet van om de gooi naar de Eeuwige Roem toch te doen. Lekker therapeutisch alle frustraties van me af schrijven.

Tot zover mijn zwarte kijk op de definitie van bloggen.
Nu ik dat op een rijtje heb hoef ik daar ook niet meer moeilijk over te doen!

In het volgende artikel staat een wat meer sympathieke benadering waar ik me eigenlijk ook wel in kan vinden: 7 redenen waarom ik blog op architectuurblog Aureon.nl.

maandag 16 november 2009

werk in uitvoering

Deze maand (november 2009) begonnen met Blogger.

Ik ben vooral de boel in elkaar aan het draaien en aan het uitvissen hoe Blogger in elkaar steekt, dus de layout kan hier en daar wat overhoop liggen.

Dus geen paniek, komt goed!
Volgende maand beter.

PS
Enkele sites en artikelen die me goed op weg hebben geholpen staan vermeld in de credits.

woensdag 11 november 2009

vaste kost

Een typische week op kantoor.

Zo nu en dan komt het voor dat er wat werk op uurbasis ("uurtje factuurtje") te verrichten valt. Een van onze vaste relaties werkt met een architect die er een handje van heeft om een bouwaanvraag nogal ad hoc in te dienen. Dus met een hoop "nader te bepalen" zaken en naderhand binnendruppelende toevoegingen zoals "raam zus, draairichting zo" en allerlei aanpassingen op de materialisatie en rechtbreierij naar aanleiding van overleg (danwel onderhandeling) met een of andere gemeentelijke afdeling of de brandweer.

Vooral appartementengebouwen zijn een feest. Om kosten te schrappen en/of kopers te binden wil de volledige indeling nog wel eens radicaal overhoop gehaald worden, met alle gevolgen van dien voor schachten, kanaal- en leidingverloop, laat staan daglichtberekeningen en ventilatiebalans. Omdat dergelijke acties altijd uitgehaald worden als de bouw al gestart is, raken controlerende ambtenaren hier altijd dusdanig van geirriteerd dat de bouwvergunning in principe opnieuw aangevraagd moet worden om de wijzigingen te legaliseren.

Op een dergelijk moment komen wij in beeld: "ehm, vorige week was de termijn voor de nieuwe indiening verlopen, kunnen jullie dat snel nog even doen. Liefst gisteren eigenlijk.."

Daarna hebben we nog minimaal een week nodig om uit te vissen wat er daadwerkelijk gebouwd is, welke afspraken er met brandweer en gemeente gemaakt zijn, welke tekeningversies er allemaal bij diverse instanties rondslingeren, wat er in de chaos allemaal vergeten is, etc., om alles vervolgens maar weer in een bouwbesluit-jasje gegoten zien te krijgen.

Maja, dan maar gereduceerd tot administratie-sloof voor wat brood op de plank. En ik maar denken dat we ontwerpers zijn...

dinsdag 10 november 2009

Het Bureau

Een korte inleiding, voor een beter begrip van mijn doen en laten.

Ik werk nu zo'n drie jaar als freelance architect, waarbij ik met name met één architectenbureau nauw samenwerk. De samenwerking bestaat vooral uit "No Cure No Pay" opdrachten voor ontwikkelaars. Dit soort opdrachten heeft nogal de neiging om stuk te lopen op afhakende opdrachtgevers en falende kredietverstrekking waardoor alles momenteel op de lange baan geschoven wordt.

Daarnaast probeer ik zelf initiatieven te ontplooien om een eigen netwerk op te bouwen, waarvan ik ongetwijfeld in komende posts verder verslag zal doen.

Momenteel probeer ik noodgedwongen parttime bijverdiensten te vinden in het onderwijs omdat er nou niet bepaald een rij opdrachtgevers staat te springen om gebruik te maken van mijn diensten. Een ander alternatief zou een loondienstbetrekking zijn, maar daarmee zou ik de deur van het zelfstandig ondernemen voor mijn neus dichtslaan, terwijl de drang van het zelf ondernemen nou juist zo sterk in mijn bloed zit.

Er is nog een andere mogelijkheid die het toelaat mij als zelfstandig architect te ontwikkelen en waarbij ik toch een duw in de rug krijg in de goede richting. Het is de intentie om te gaan participeren in het bureau van de architect waar ik tot nu toe veel mee heb samengewerkt. We zijn beiden zo goed als berooid, maar vastberaden en overtuigd dat een bundeling van krachten het bureau er weer bovenop kan krijgen.